Utrechts straten

Een laatste koets op de Plompetorengracht

14 augustus 2020
Elaine Vis 

 

Op Plompetorengracht 10 woonde in de oorlog verzetsheld Leo Maagdenberg. Hij overleed twee weken voor de bevrijding, nog net geen 25 jaar oud. In zijn voormalige huis woont schrijver, uitgever Julius de Goede. Hij bracht onlangs het boek - Een laatste koets op de Plompetorengracht - uit. Een verzameling van documenten, brieven en familiefoto’s in een bondige historische context. Zeker voor binnenstadsbewoners een interessant boek met tal van gebeurtenissen tijdens de oorlog op herkenbare plekken in onze wijk.    

Julius de Goede presenteerde 15 jaar geleden al een boek over de huizen aan de westkant van de Plompetorengracht. Een boek vol foto’s. ‘Deze foto van de uitvaart van Leo Maagdenberg vond ik onlangs pas. Ik dacht die foto is mij ontgaan. Toen ben ik gaan speuren wie die Leo kon zijn en hoe die begrafenis vanuit dit huis, waar ik nu al dertig jaar woon, is gegaan’. Er bleek weinig informatie, maar het verzetsverleden van Leo Maagdenberg bleef de Goede bezig houden.
 

Leo-omslag


‘Op 4 mei dit jaar dacht ik dat het misschien wel aardig was om een kaartje en een bloemetje op zijn graf te leggen. Een dag later, op vijf mei Bevrijdingsdag kwam er een meneer aan de deur en dat bleek de neef van Leo te zijn die elk jaar nog bloemen op het graf van zijn oom legt. Deze neef had een deel van het familiearchief bij zich’. 

leoportretPasfoto van Leo Maagdenberg
uit het familiealbum


Leo Maagdenberg was commandant van het verzet in de Binnenstad. Hij had een coördinerende taak. Er werden onder andere door het verzet wapentransporten geregeld. Die wapens moesten vervolgens weer opgeslagen worden. Het verzet bestond uit een heleboel grote en kleine verzetsgroepen, een enorme organisatie. Bij de overval op de bankkluis van de Spoorwegen is door hen miljoenen buit gemaakt. Met dat geld werden onder andere weduwen ondersteund.

 

schermleovoorstraat
De Voorstraat. Foto door Het Utrechts Archief.


Na een vergadering op de Voorstraat, waar nu een Sushi restaurant is en in die tijd een fotografiewinkel, overvielen de Duitsers vanaf de achterliggende Breedstraat het pand. Leo werd neergeschoten en zwaar gewond achtergelaten. De bewoonster van de woning waar Leo die avond een vergadering had verhuurde kamers aan leden van het verzet, onder wie zij familie had. Er was ook een grote wapenopslag.
 

Leo Maagdenberg werd vanuit Plompetorengracht 10 begraven. Op dat adres, bij het kinderloze echtpaar Moor vond Leo destijds onderdak toen hij op 23-jarige leeftijd uit Rotterdam verhuisde. ‘Die familie had hem kennelijk geadopteerd. Uit de brieven van familieleden maak je een intieme relatie op. Maar in de illegaliteit heeft hij wel verschillende onderduikadressen gehad’.

Er is weinig aandacht besteed aan Leo Maagdenberg. Er waren in die tijd duizenden verzetsstrijders. De meest spectaculaire zaken kregen de aandacht. ‘Wolters Heukels heeft de Jaffa Machinefabriek proberen op te blazen, dat is natuurlijk heel wat spectaculairder dan zelf doodgeschoten te worden’. •

Een laatste koets op de Plompetorengracht over Leo Maagdenberg, de verzetsheld die de bevrijding net niet haalde.
Geïnteresseerd?
Bestel via mail: info@juliusdegoede.nl


<< terug naar overzicht